از شرکتهاي سمپاشي مجوز بخواهيد
با گرم شدن هوا دوباره سر و کله حشراتي مانند پشه، موريانه، مگس، سوسک، ساس و مورچه پيدا ميشود و گاهي وجود آنها در داخل خانه به قدري آزاردهنده است که نه تنها موجب سلب آسايش و به خطر افتادن سلامت افراد ساکن در آن محيط ميشود البته براي مبارزه با همه آنها راهکارهايي وجود دارد که زياد جدي گرفته نميشود و اغلب افراد به سراغ آگهي روزنامهها ميروند تا از شرکتي که خدمات سمپاشي انجام ميدهد، کمک بگيرند. اگر شما هم سري به صفحات نيازمندي در بحث خدمات خانگي بزنيد، در ستون سمپاشي، با نام تعداد زيادي شرکت مواجه ميشويد.
دکتر مهرداد حلوايي، متخصص فيزيولوژي جانوري و کنترل آفات شهري و صنعتي درباره فعاليت شرکتهاي سمپاشي ميگويد: «نکته مهم اين است که افراد غيرمتخصص با استفاده از سمهاي نباتي سلامت افراد به خصوص کودکان، ميانسالان، خانمهاي باردار و بيماران قلبي، ريوي، کليوي و... را به خطر مياندازند. در عين حال، استفاده از اين سموم غيراستاندارد و تاييد نشده خطر سقط جنين، مشکلات پوستي، عصبي و تنفسي را افزايش ميدهد. متاسفانه اولين حربه ما در دنياي امروز، استفاده از سموم شيميايي است و افرادي هم هستند که خودشان از عطاريها سم ميخرند و بدون در نظر گرفتن دوز مربوطه و با دستورالعملهاي اشتباه، از آن استفاده ميکنند و نميدانند با اين کار علاوه بر آسيب به سلامت افراد خانهحشرات هدف را نسبت به اين سموم مقاوم ميکنند. گاهي ريختن اين سمها در چاههاي فاضلاب موجب بيماري و نابودي ميکروارگانيسمهاي لازم در چاه ميشوند و به محيط زيست آسيب ميرسانند. بسياري از سمهاي موجود در عطاريها و سمفروشيهاي غيرمعتبر، سموم گياهي درجه پايين و محتوي مواد دکلره است که ميتوانند تا 40 سال در محل باقي ميمانند و جزو خانواده د.د.ت محسوب ميشوند و خطرآفرين هستند.»
حشرهکشها حشره را نميکشند!
وي درباره خطر اسپريهاي حشرهکش نيز ميافزايد: «عموم مردم بر اين باورند اين اسپريها موجب کشته شدن حشرات ميشوند اما اين اسپريها تنها نقش دورکننده حشرات را ايفا کرده و تنها سيستم رديابي حشره را مختل ميکنند و زماني که اثر آن از بين برود، دوباره حشره باز ميگردد. اما استفاده مداوم از اين حشرهکشها باعث مشکلات تنفسي، پوستي و آلرژيک ميشود. به همه متقاضيان اين قبيل خدمات توصيه ميکنم از شرکتهاي سمپاشي مجوز وزارت بهداشت بخواهند و حتما نوع سم را بپرسند و از شرکت بخواهند تا دستورالعمل ايمني در رابطه با مصرف سم را در اختيار آنها قرار دهند. شش تا هفت ساعت پس از سمپاشي هم محل را ترک کنند و اين موضوع درباره حشراتي مانند ساس و کک بيشتر اهميت دارد و به 48 ساعت هم ميرسد.»
موضع وزارت بهداشت
هرچند که بيشتر شرکتهاي سمپاشي در تبليغات خود، داشتن مجوز از وزارت بهداشت را مطرح ميکنند اما به گفته مهندس مهرداد ضرابي، کارشناس کنترل آفات و سموم بهداشت شهري وزارت بهداشت، بسياري از شرکتهاي آگهيدهنده براي سمپاشي، مجوز فعاليت ندارند و تنها با يک شماره تلفن، فعاليت ميکنند. وي ميافزايد: «تا چهار سال پيش، صدور مجوز فعاليت شرکتهاي سمپاشي بر عهده وزارت کشاورزي بود اما از آن زمان به بعد، اين وظيفه به وزارت بهداشت واگذار شد و در حال حاضر، اين مجوز توسط معاونت بهداشتي دانشگاههاي علوم پزشکي صادر ميشود. در حال حاضر، وزارت بهداشت فقط به چهار رشته حشرهشناسي و مبارزه با حشرات ناقل، بهداشت محيط، بهداشت حرفهاي و گياهشناسي مجوز تاسيس شرکت سمپاشي ميدهند و بازرسان بهداشت بعد از برگزاري يک آزمون، بازديد از وسايل و محل و تاييد سم مورد استفاده براي مسوول فني شرکت مجوز فعاليت دو ساله صادر ميکنند و پس از دو سال دوباره بايد تجديد شود.
مردم بايد بدانند که وزارت بهداشت فقط بر شرکتهايي نظارت دارد که از وزارت بهداشت مجوز دارند و وزارتخانه هيچ مسووليتي در قبال شرکتهاي فاقد مجوز ندارد و ما نميتوانيم شکايتهاي مردمي از اين شرکتها را پيگيري کنيم.» ضرابي در ادامه ميگويد: «بر اساس قانون، اداره کل نظارت بر مواد خوراکي، آشاميدني، آرايشي و بهداشتي معاونت غذا و داروي وزارت بهداشت، کنترل سموم حشرهکشها و سازمان حفظ نباتات، کنترل سموم جونده کشها را بر عهده دارد و هر ساله به منظور نظارت بر کنترل آفات بهداشت شهري، اسامي سمهاي موجود استعلام ميشود و طي بخشنامهاي، نام سموم مجاز و غيرمجاز اعلام ميشود و استفاده از ساير سموم ممنوع است و پيگرد قانوني دارد.
در عين حال، مردم نبايد خودشان مبادرت به خريد سم و استفاده از آن کنند زيرا مقداري که به اين منظور استفاده ميشود، بسيار حايز اهميت است و استفاده از سمهاي اينچنيني، بروز حالتهاي عصبي، عصبانيتهاي انفجاري، حساسيتهاي پوستي، سوزش چشم، سرفههاي خاص و مسموميتهاي حاد را در پي دارد. به اعتقاد من، خريد اين سموم از سوي مردم بايد حتما ممنوع شود.
توصيه ما اين است که مردم حتما از شرکتهاي سمپاشي مجوز از وزارت بهداشت بخواهند و تا چند ساعت پس از سمپاشي خانه را ترک کنند تا بخارات و قطرات معلق نيز از بين بروند. از طرف ديگر، مردم ميتوانند با استعلام شرکتهاي مجاز از طريق معاونت بهداشتي دانشگاههاي علوم پزشکي استان خود، از فعاليت قانوني اين شرکتها مطمئن شوند.»
بدون مجوز سمپاشي نکنيد!
آنچه در اين قسمت ميخوانيد، گفتگوي تلفني ما با دو شرکت سمپاشي است که از جملاتي مانند داراي مجوز از وزارت بهداشت، ارايه ضمانتنامه کتبي، صددرصد تضميني و... در تبليغات خود استفاده کردهاند.
سلامت : سلام جناب، خسته نباشيد. بابت آگهي سمپاشي مزاحمتون ميشم.
شرکت (الف): سمپاشي براي چه حشرهاي؟
سلامت : سوسک و پشه.
شرکت (الف): شرکت ما براي از بين بردن اين حشرات از نوعي سم انگليسي استفاده ميکند که بدون بو و ايجاد لک است و پس از سمپاشي نيازي نيست که محل را ترک کنيد. پس از استفاده از اين سم هم از نوعي حشرهکش که البته از سم گل و گياه تهيه نشده، بهره ميگيريم تا حشرات نسبت به اين سم، مقاوم نشوند. شش ماه ضمانت داريم. سم به تمام نقاط خانه ريخته ميشود و به جمع کردن وسايل نيازي نيست و فقط بايد مواد غذايي داخل کابينتها را بيرون بياوريد. بدون هزينه اياب و ذهاب و با تخفيف به ازاي هر 100 متر 30 هزار تومان ميپردازيد.
سلامت : اين سم خطرناک نيست؟
شرکت(الف): به هيچوجه. شرکت ما با مجوز وزارت کشاورزي فعاليت دارد و تا به امروز هيچ حساسيت يا مسموميت ناشي از سمپاشي شرکت ما گزارش نشده است.
وسوسه ميشوم و با آگهيدهنده ديگري تماس ميگيرم.
سلامت : سلام. بابت آگهي مزاحم ميشم.
شرکت (ب): سلام. خواهش ميکنم براي سوسک؟
سلامت : سوسک، پشه، موريانه و ساس!
شرکت (ب): چرا زودتر اقدام نکرديد؟
سلامت : مدتي مسافرت بوديم و وقتي برگشتيم، متوجه اين حشرات شديم.
شرکت (ب): مهم نيست. نگران نباشيد. ما از سمهاي پلمب شده استفاده ميکنيم و ضمانتنامه کتبي يک ساله داريم که سوسکهاي ريز، پشه و موريانهها براي هميشه از بين ميروند. اما سوسکهاي بزرگ تنها زماني بهطور کامل از بين ميروند که تمام ساکنان ساختمان اقدام به سمپاشي کنند. از بين بردن ساسها کمي مشکل است زيرا نسبت به سمهاي متداول اغلب مقاوماند اما با سمي که ما استفاده ميکنيم، به طور کامل از بين ميروند. البته براي سمپاشي حدود 12 ساعت بايد خانه را ترک کنيد.
سلامت : ممکن است اين سمها سلامت افراد خانه را به خطر بيندازند؟
شرکت (ب): سم تا زماني که خيس است ميتواند کمي مسموميت ايجاد کند. به همين دليل توصيه ميکنيم هنگام سمپاشي و تا 48 ساعت بعد، کودکان زير شش سال، خانم باردار، فردي که دچار بيماريهاي ريوي، قلبي، کليوي، آلرژيک و پوستي است در خانه حضور نداشته باشد. به جمع کردن وسايل خانه نيازي نداريد ولي براي اطمينان بيشتر بايد اسبابي مثل رختخوابها را در معرض هوا و نور خورشيد قرار دهيد. پس از سمپاشي و بازگشت به منزل در و پنجرهها بايد باز باشند تا احتمالا مشکلات تنفسي از بين بروند.
سلامت : شرکت شما مجوز هم دارد؟
شرکت (ب): بله، ما از وزارت بهداشت مجوز گرفتهايم.
سلامت : هزينه سمپاشي چهقدر است؟ خانه ما در حدود 80 متر است.
شرکت (ب): بستگي به نوع حشره دارد. ما با تخفيف براي شما 40 هزار تومان حساب ميکنيم و در عوض به شما ضمانتنامه کتبي تحويل ميدهيم.
